Energiecoöperatie Um Zunst in Noord-Sleen: na vier jaar bijna geen kosten meer

“Het gaat heel goed!”, zegt initiatiefnemer Riekus Weggemans van energiecoöperatie Um Zunst in Noord-Sleen tevreden. ‘De panelen doen hun werk, het ene jaar is de productie wat hoger dan het andere jaar, maar gemiddeld genomen ligt de productie dichtbij wat we vooraf hadden ingeschat, namelijk zo’n 40.000 wattpiek. En we hebben nu na vier jaar bijna geen kosten meer. We betalen nu alleen nog voor de verzekering. Wat we overhouden gaat terug naar de leden, op 500 euro na die we in kas houden voor onvoorziene kosten.’  

Uitwisselbare certificaten
‘We begonnen met negen leden die energie afnemen. Slechts één lid is in 2019 gestopt. Dat was geen probleem want we werken met uitwisselbare energiecertificaten. Voor elk zonnepaneel is een certificaat dat aangeeft hoeveel het paneel opwekt. Wanneer een lid minder gebruikt dan hij zelf nodig heeft dan kan een ander lid dat meer stroom heeft gebruikt (bijvoorbeeld door een elektrische auto) de certificaten tijdelijk overnemen. Tot nu toe is dat altijd goed gegaan.’

Samen investeren goedkoper
In 2016 vonden Riekus Weggemans en zijn vrouw Jannie dat het tijd was om te stoppen met hun minicamping aan de Brinkweg 3 in Noord-Sleen. Maar wat te doen met het campingterrein? Bij het echtpaar ontstond het idee om het vol te zetten met zonnepanelen. Daarom besloot hij om na te gaan in het dorp of er animo was voor het gezamenlijk investeren in zonnepanelen via een coöperatie. Dit bleek zo te zijn. ‘We waren één van de eersten in Drenthe, misschien wel de eersten die een lokale postcoderoos coöperatie oprichtten’ lacht Weggeman trots.

Liever op het dak dan op de grond
‘We verstuurden een brief om mensen uit te nodigen voor een bijeenkomst. Er kwamen 14 gezinnen op af. Er werd een werkgroep in het leven geroepen die het idee verder ging onderzoeken. Voor de eerste bijeenkomst hadden we mensen uitgenodigd van de Drentse Kei, de Natuur en Milieudefensie Drenthe en iemand van Enexis die vertelde over de aansluiting op het energienetwerk. Uit deze gesprekken bleek dat we al zo´n 35.000 euro kwijt waren voor we konden nadenken over zonnepanelen. Op dezelfde avond werd besloten om alleen panelen op de daken te gaan leggen. Rond dezelfde periode speelde de asbestkwestie steeds meer. Ook onze schuren hadden asbest en moesten gesaneerd worden. We hebben toen gekeken hoeveel panelen er na de sanering op de daken geplaatst konden worden. Hierna hebben we de liefhebbers laten inschrijven met de door hen verwachte afname van stroom. We kwamen hierbij uit op negen leden. We besloten daarop onze daken ter beschikking te stellen aan de coöperatie.’

Aanbesteding en realisatie
‘We hebben in 2016 bij verschillende lokale installateurs offertes opgevraagd en de aanbesteding uiteindelijk gegund aan Vriend B.V. uit Coevorden. Op 1 juli 2017 werd de installatie van 123 panelen (op het zuidwesten) geplaatst samen met twee omvormers. Medio juli 2017 werd de installatie in gebruik genomen.’ We hebben samen 47.000 euro geïnvesteerd. We hebben aanspraak gemaakt op de toenmalige postcoderoosregeling waarbij de leden een belastingkorting op hun energierekening kunnen krijgen. Ook hebben we gebruik gemaakt van de Kleineondernemersregeling zodat de BTW niet afgerekend hoeft te worden met de belastingdienst. Verder hebben we van de provincie een deel van de opstartkosten vergoed gekregen. We doen inmiddels onze eigen boekhouding, dat is niet zo ingewikkeld. In het begin maakten we wel de fout om geen afschrijving op de panelen te doen. Dat heeft wel wat geld gekost’ geeft Riekus toe. ‘Maar daar staat tegenover dat we al drie jaar geen accountantskosten hebben gehad.’

De kleineondernemersregeling (KOR)
De KOR een btw-vrijstelling (voorheen was het een belastingvermindering). Je kunt hiervoor kiezen als je omzet in een kalenderjaar onder de 20.000 euro blijft. Je keuze geldt voor minimaal 3 jaar, of tot je de 20.000 euro omzet overschrijdt. De kleineondernemersregeling mag je in elke rechtsvorm gebruiken. Je kunt de KOR pas aanvragen als je ondernemer bent en een btw-identificatienummer hebt ontvangen van de Belastingdienst. Maak je meer dan 20.000 euro omzet in een kalenderjaar? Dan moet je btw berekenen vanaf de levering waarmee je de 20.000 euro-grens overschrijdt. Meer weten over de KOR? Kijk op de site van de kamer van Koophandel of informeer bij een (fiscaal) adviseur.

Geen coöperatie lid, wel lokale groene stroom afnemen?
‘Ook van Energie VanOns die de overstap van de leden regelt krijgen we jaarlijks een vergoeding voor ieder lid dat via ons stroom afneemt van hen. Inmiddels is er ook een niet-lid dat via ons stroom afneemt bij Energie VanOns. Hier hebben we met onze leden afspraken over gemaakt. Als blijkt dat er meer interesse is om via ons groene stroom af te nemen bij Energie VanOns dan staan we daar voor open. De vergoeding zouden we dan kunnen gebruiken om andere goede doelen in de omgeving te steunen. Zo blijft het geld mooi in de gemeenschap. Dit project laat zien dat je door samen te investeren veel meer kan bereiken dan wanneer je alles alleen wil doen.’   

Energie VanOns
Energie VanOns is in 2014 opgericht door de koepelorganisaties van de drie noordelijke provincies: Ús Koöperaasje, Drentse Kei en Groninger Energie Koepel. Elke koepelcoöperatie is voor een derde deel eigenaar van Energie VanOns. De koepelcoöperaties vertegenwoordigen weer hun eigen leden, de aangesloten lokale coöperaties. De aangesloten coöperaties verkopen hun energie aan Energie Vanons. Ze hoeven zich geen zorgen te maken om de administratieve rompslomp en krijgen bovendien een vast bedrag per klant per jaar. Dat bedrag kunnen ze weer investeren in lokale plannen.